Zastrzeżenie. Stan prawny sprawdzono na dzień 25 lipca 2026. Przepisy się zmieniają, więc przed powołaniem się na dowolny akt sprawdź jego aktualne brzmienie w oficjalnym źródle. Poradnik ma charakter informacyjny, nie jest poradą prawną, a autorzy nie odpowiadają za skutki wykorzystania zawartych w nim informacji.
Konstytucja
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 61 | prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej i osób pełniących funkcje publiczne — konstytucyjna podstawa dostępu do informacji publicznej |
| art. 63 | każdy ma prawo składać petycje, wnioski i skargi w interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą |
Ustawy
Ustawa o drogach publicznych
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 29 ust. 1 | budowa lub przebudowa zjazdu należy do właściciela albo użytkownika nieruchomości przyległej, po uzyskaniu w drodze decyzji zezwolenia zarządcy drogi |
| art. 29 ust. 2 | przy budowie lub przebudowie drogi zjazdy dotychczas istniejące należą do zarządcy drogi |
| art. 29 ust. 3 | zezwolenie na lokalizację na czas nieokreślony; określa miejsce i parametry techniczne oraz poucza o obowiązku uzyskania osobnego zezwolenia na roboty w pasie drogowym |
| art. 29 ust. 4 | zarządca może odmówić ze względu na warunki techniczno-budowlane lub zasady wiedzy technicznej albo wydać zezwolenie na czas określony |
| art. 29 ust. 5 | decyzja wygasa, jeżeli w ciągu 3 lat zjazd nie został wybudowany |
| art. 29a | kara pieniężna za naruszenia prawa przy budowie lub przebudowie zjazdu, w tym zjazd bez zezwolenia |
| art. 40 ust. 1–2 | zezwolenie na zajęcie pasa drogowego |
Prawo o ruchu drogowym
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 10 ust. 1 | nadzór nad zarządzaniem ruchem na drogach krajowych sprawuje minister właściwy do spraw transportu |
| art. 10 ust. 2 | nad pozostałymi drogami publicznymi i strefami nadzór sprawuje wojewoda |
| art. 10 ust. 3–6 | kto zarządza ruchem: GDDKiA (krajowe), marszałek (wojewódzkie), starosta (powiatowe i gminne), prezydent miasta na prawach powiatu |
| art. 10 ust. 7 | zarządzanie ruchem na drogach wewnętrznych należy do podmiotu zarządzającego tymi drogami |
| art. 10 ust. 10 | organy nadzoru mogą nakazać zmianę organizacji ruchu, gdy przemawia za tym ważny interes ogólnospołeczny albo potrzeba ruchu tranzytowego |
| art. 10 ust. 10a | podmiot zarządzający drogą wewnętrzną stosuje znaki wg ustawy i ponosi koszt oznakowania |
| art. 10 ust. 10b | ruch odbywa się na podstawie zatwierdzonej organizacji ruchu; definicja obejmuje geometrię drogi i zakres dostępu, sposób umieszczania znaków oraz zasady działania sygnalizacji |
| art. 10 ust. 10c | projekt organizacji ruchu sporządza się przed wszczęciem postępowania o pozwolenie na budowę, ZRID albo przed zgłoszeniem |
| nowelizacja z 23.08.2022 | dodała art. 10b i weszła w życie 21.09.2022; podniosła definicję organizacji ruchu do rangi ustawowej |
Kodeks postępowania administracyjnego
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 221 § 1 | prawo składania skarg i wniosków zagwarantowane każdemu w Konstytucji, realizowane wg działu VIII |
| art. 221 § 3 | skargi i wnioski można składać w interesie publicznym, własnym lub innej osoby za jej zgodą |
| art. 222 | o tym, czy pismo jest skargą, czy wnioskiem, decyduje treść, a nie forma zewnętrzna |
| art. 227 | przedmiot skargi: zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, przewlekłe albo biurokratyczne załatwianie spraw |
| art. 229 | wskazuje organ nadrzędny właściwy do rozpatrzenia skargi |
| art. 237 § 1 | termin: bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu miesiąca |
| art. 241 | przedmiot wniosku: m.in. ulepszenie organizacji, wzmocnienie praworządności, lepsze zaspokajanie potrzeb ludności |
| art. 242 § 1 | wnioski składa się do organów właściwych ze względu na przedmiot wniosku |
| art. 243 | organ niewłaściwy przekazuje wniosek właściwemu w ciągu 7 dni i zawiadamia wnioskodawcę |
| art. 244 § 2 | o sposobie załatwienia wniosku organ zawiadamia wnioskodawcę |
| art. 245 | gdy organ nie zdąży w terminie, zawiadamia o podjętych czynnościach i przewidywanym terminie załatwienia |
| art. 246 | wnioskodawcy niezadowolonemu ze sposobu załatwienia wniosku, a także w razie niezałatwienia w terminie, służy skarga |
| art. 57 | liczenie terminów; koniec terminu w sobotę lub dzień wolny przesuwa się na najbliższy dzień roboczy |
Ustawa o dostępie do informacji publicznej
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 2 ust. 1 | prawo dostępu do informacji publicznej przysługuje każdemu |
| art. 1 ust. 1 | projekt organizacji ruchu i ewidencja są informacją publiczną; art. 6 nie wymienia ich wprost, ale jego wyliczenie jest przykładowe, a przesądzają to liczne wyroki sądów administracyjnych |
| art. 6 ust. 1 pkt 3 lit. f | informacja o prowadzonych rejestrach i ewidencjach oraz o sposobach i zasadach udostępniania danych w nich zawartych |
| art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a | treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć; tędy informacją publiczną jest samo zatwierdzenie organizacji ruchu |
| art. 8 ust. 3 | określa, które informacje podmioty zobowiązane muszą udostępniać w Biuletynie Informacji Publicznej |
| art. 8 ust. 4 | obowiązek podania w BIP sposobu dostępu do informacji publicznych posiadanych, a w BIP nieudostępnionych |
| art. 16 | odmowa udostępnienia następuje w drodze decyzji, więc od niej służy odwołanie |
Ustawa o petycjach
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 2 | przedmiotem petycji może być żądanie działania w sprawie dotyczącej wnoszącego, dobra wspólnego albo wartości wymagającej ochrony, mieszczącej się w zadaniach adresata |
| art. 8 | adresat niezwłocznie publikuje skan petycji i datę jej złożenia na swojej stronie, czego wniosek ani skarga nie dają |
| art. 10 | rozpatrzenie bez zbędnej zwłoki, nie później niż w ciągu 3 miesięcy |
Ustawa o autostradach płatnych oraz o Krajowym Funduszu Drogowym
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| koncesja na budowę i eksploatację autostrady płatnej | odcinki autostrad płatnych zarządzają spółki koncesyjne (koncesjonariusze), a nie GDDKiA |
Kodeks cywilny
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 140 | prawo własności nieruchomości; podstawa interesu prawnego właściciela w zaskarżeniu zatwierdzenia organizacji ruchu |
Kodeks wykroczeń
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 85 § 1 | samowolne ustawianie, niszczenie, uszkadzanie, usuwanie lub zasłanianie znaku, sygnału albo urządzenia ostrzegawczego lub zabezpieczającego jest wykroczeniem |
| art. 85a | odrębny przepis karny dotyczący oznakowania dróg wewnętrznych |
Ustawa o ochronie przyrody
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| art. 83 | usunięcie drzewa lub krzewu z pasa drogowego wymaga zezwolenia |
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| cały akt | spółdzielnia mieszkaniowa jako podmiot zarządzający drogą wewnętrzną na swoim terenie |
Ustawa o własności lokali
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| cały akt | wspólnota mieszkaniowa zarządza drogą wewnętrzną należącą do nieruchomości wspólnej |
Ustawa o ustroju miasta stołecznego Warszawy
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| cały akt | podstawa przekazania dzielnicom Warszawy zadań miasta, w tym drogowych |
Rozporządzenia
Rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków zarządzania ruchem na drogach oraz wykonywania nadzoru nad tym zarządzaniem
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| § 2 ust. 1 pkt 1 | działania planowe: sporządzanie, przedstawianie, rozpatrywanie i zatwierdzanie projektów, przekazywanie do realizacji, nadzór |
| § 2 ust. 1 pkt 3 | działania awaryjne: wprowadzanie tymczasowych zakazów lub ograniczeń w razie zdarzeń grożących bezpieczeństwu |
| § 3 ust. 1 pkt 1 | organ zarządzający ruchem rozpatruje projekty organizacji ruchu oraz wnioski dotyczące zmian organizacji ruchu |
| § 3 ust. 1 pkt 7 | organ prowadzi kontrolę prawidłowości zastosowania i funkcjonowania znaków i urządzeń oraz ich zgodności z zatwierdzoną organizacją |
| § 3 ust. 1a | te same zadania na drodze wewnętrznej wykonuje podmiot zarządzający drogą |
| § 3 ust. 2 | organ nadzoru ocenia organizację ruchu pod kątem zgodności z przepisami i bezpieczeństwa oraz rozstrzyga sprawy sporne |
| § 3 ust. 3 | na drodze wewnętrznej w strefie zamieszkania albo strefie ruchu organ nadzoru ocenia organizację na wniosek zainteresowanego podmiotu |
| § 4 ust. 1 | podstawą wprowadzenia organizacji ruchu lub jej zmiany jest zatwierdzenie |
| § 4 ust. 2 | zatwierdzona stała organizacja związana z budową jest częścią dokumentacji budowy |
| § 4 ust. 3 | projekt do zatwierdzenia może przedstawić: zarząd drogi, organ zarządzający ruchem, podmiot zarządzający drogą wewnętrzną, inwestor lub jednostka z § 11 pkt 1–6, osoba realizująca ich zamówienie |
| § 5 ust. 1 | zawartość projektu: plan orientacyjny, plan sytuacyjny, program sygnalizacji, zasady zmian, opis techniczny, terminy przy robotach, podpis projektanta |
| § 5 ust. 2 | projekt uproszczony: roboty utrzymaniowe bez całkowitego zamknięcia jezdni, zmiany tylko na czas czynności, powtarzalny schemat |
| § 6 ust. 1 | zatwierdza organ zarządzający ruchem właściwy dla danej drogi |
| § 6 ust. 2 | na skrzyżowaniu dróg o różnych organach zatwierdza organ drogi wyższej kategorii |
| § 6 ust. 3 | przy objazdach drogami różnej kategorii czasową organizację zatwierdza organ drogi, na której wprowadzono ograniczenia |
| § 7 ust. 1 | projekt w co najmniej dwóch egzemplarzach |
| § 7 ust. 2 | wymagane opinie, m.in. komendanta Policji (wojewódzkiego, powiatowego lub miejskiego zależnie od drogi), zarządu drogi oraz organu zarządzającego ruchem drogi krzyżującej się lub objętej objazdem |
| § 7 ust. 3 | opinia Policji niewymagana: projekt obejmujący wyłącznie drogi gminne, projekt uproszczony, droga wewnętrzna |
| § 8 ust. 2 | warianty rozstrzygnięcia: zatwierdzić w całości lub w części, odesłać do poprawy albo odrzucić |
| § 8 ust. 5 | organ musi odrzucić projekt przy zagrożeniu bezpieczeństwa ruchu albo niezgodności z przepisami o warunkach umieszczania znaków |
| § 8 ust. 6 | organ może odrzucić projekt niezgodny z polityką transportową lub potrzebami społeczności lokalnej albo nieefektywny |
| § 8 ust. 7 | organ określa termin, w którym organizacja ma zostać wprowadzona |
| § 8 ust. 8 | po zatwierdzeniu organ odsyła jeden egzemplarz składającemu |
| § 9 ust. 1–2 | ewidencja zatwierdzonych projektów i jej zawartość: numer, droga, jednostka, charakter, data zatwierdzenia, termin planowany i rzeczywisty, przewidywany termin przywrócenia |
| § 9 ust. 3–4 | projekt poprzedniej stałej organizacji przechowuje się co najmniej 2 lata; projekty czasowych 2 lata od przywrócenia stałej |
| § 10 ust. 1 | tymczasowe ograniczenia i zakazy wprowadza Policja, Żandarmeria Wojskowa albo wojskowe organy porządkowe, a przy nagłej awarii urządzenia w pasie zarząd drogi lub właściwe służby |
| § 10 ust. 2 | wprowadzający wyznaczają objazdy i bezzwłocznie powiadamiają organ zarządzający ruchem oraz zarząd drogi, który dokumentuje zmienioną organizację z przewidywanym terminem przywrócenia stanu pierwotnego |
| § 10 ust. 3 | organ może przyjąć przedstawioną organizację, zażądać jej zmian lub usunięcia albo wyznaczyć termin przywrócenia pierwotnej |
| § 11 zdanie 1 | co do zasady umieszczanie i utrzymanie znaków i urządzeń realizuje na własny koszt zarząd drogi |
| § 11 pkt 2 | wyjątek: znaki umieszczane w związku z robotami lub czynnościami na drodze realizują jednostki prowadzące prace, nie zarządca |
| § 11 pkt 3 | wyjątek: znaki informacyjne obiektów usługowych umieszczane na wniosek przedsiębiorców i przez nich, na ich koszt |
| § 12 ust. 1 | jednostka wprowadzająca zawiadamia organ, zarząd drogi i właściwego komendanta Policji co najmniej 7 dni przed wprowadzeniem |
| § 12 ust. 2 | przy projekcie uproszczonym zawiadomienie co najmniej 24 godziny przed pracami, a wprowadzenie pod warunkiem braku sprzeciwu organu |
| § 12 ust. 3 | przy organizacji stałej kontrola wykonania zadań technicznych w terminie do 14 dni od wprowadzenia |
| § 12 ust. 4 | brak zawiadomienia w terminie skutkuje poinformowaniem zarządu drogi o utracie ważności zatwierdzonej organizacji |
| § 12 ust. 5 | kontrola co najmniej raz na 6 miesięcy prawidłowości zastosowania, wykonania, funkcjonowania i utrzymania znaków, sygnalizacji oraz urządzeń bezpieczeństwa na drogach podległych organowi |
| § 12 ust. 6 | żądania pokontrolne stanowią katalog otwarty: m.in. wymiana zniszczonych znaków, naprawa sygnalizacji, umieszczenie oznakowania zgodnie z zatwierdzoną organizacją, a także sporządzenie projektu tam, gdzie go brak |
| § 12a | na drodze wewnętrznej w strefie zamieszkania albo strefie ruchu kontrola co najmniej raz na 12 miesięcy, przez podmiot zarządzający drogą |
Rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| § 59 | znak D-48 „zmiana pierwszeństwa” umieszcza się co najmniej 7 dni przed zmianą i co najmniej 14 dni po niej, z tabliczką podającą datę; wyjątek na terenie zabudowanym przy prędkości do 50 km/h |
| D-40, D-52 | strefa zamieszkania i strefa ruchu; od nich zależy, czy droga wewnętrzna wymaga zatwierdzonej organizacji |
| D-46 | oznakowanie połączenia drogi wewnętrznej z drogą publiczną, po stronie zarządcy drogi publicznej |
Rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków technicznych dla znaków i sygnałów oraz urządzeń bezpieczeństwa
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| cały akt | określa techniczne parametry znaków i urządzeń bezpieczeństwa oraz warunki ich umieszczania na drogach |
Rozporządzenie w sprawie numeracji i ewidencji dróg publicznych
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| § 3 | każdej drodze nadaje się numer, służący m.in. do oznakowania dróg |
| § 4 ust. 1 | format numeru zależy od kategorii: drogi krajowe 1–2 cyfry (A dla autostrad, S dla ekspresowych), wojewódzkie 3 cyfry, powiatowe 4, gminne 6 |
| § 18 | rejestr numerów prowadzą Generalny Dyrektor DKiA (drogi krajowe i wojewódzkie) oraz zarządy województw (powiatowe i gminne) |
Uchwały
Uchwała kompetencyjna m.st. Warszawy
| Przepis | Co z niego wynika |
|---|---|
| cały akt | przekazuje dzielnicom Warszawy część zadań i kompetencji miasta, w tym drogowych (tzw. uchwała kompetencyjna) |