Pas drogowy

Pas drogowy to nie tylko jezdnia – to także chodnik, pobocze, rów i zieleń. Wszystko, co się w nim znajduje lub dzieje, podlega zarządcy drogi: od reklamy i ogródka gastronomicznego, przez zjazd na posesję, po przydrożne drzewa.

Czym jest pas drogowy

To wydzielony grunt, na którym leży droga wraz z całym otoczeniem technicznym: jezdnią, chodnikami, poboczami, odwodnieniem, oświetleniem i zielenią. Granice pasa zwykle sięgają dalej, niż podpowiada intuicja – reklama stojąca „przy drodze” najczęściej stoi w pasie drogowym. Umieszczenie w nim czegokolwiek, co nie służy ruchowi, wymaga zezwolenia zarządcy drogi i wiąże się z opłatami (art. 40 ustawy o drogach publicznych).

Zajęcie pasa: reklamy, ogródki, stragany

Reklama, ogródek gastronomiczny, stragan czy składowanie materiałów budowlanych w pasie drogowym wymagają zezwolenia wydawanego w formie decyzji – z określonym celem, powierzchnią, okresem i opłatą. Zajęcie pasa bez zezwolenia podlega karze pieniężnej wymierzanej przez zarządcę drogi. Skalę problemu pokazuje Lublin, gdzie Fundacja Wolności (wydawca Jawnego Lublina) sama zgłasza nielegalne nośniki – z 50 zgłoszonych żaden nie miał zgody na zajęcie pasa, a wiele zniknęło z ulic (Jawny Lublin: Reklamowe eldorado w Lublinie).

Pierwszym krokiem w każdej sprawie jest sprawdzenie, czy zgoda w ogóle istnieje – rejestr zezwoleń prowadzi zarządca drogi i ma obowiązek odpowiedzieć na pytanie o konkretną lokalizację.

Jeżeli zezwolenia nie ma, możesz żądać od zarządcy usunięcia zajęcia i naliczenia ustawowej kary – a przy jego bierności złożyć skargę (ścieżka: Gdy urząd nie załatwia sprawy). Skala zjawiska bywa zaskakująca: Fundacja Wolności z Lublina, pytając zarząd dróg o zezwolenia, ustaliła, że żadna z 50 zgłoszonych przez nią reklam nie miała zgody na zajęcie pasa.

Zjazd na posesję

Budowa lub przebudowa zjazdu z drogi publicznej na działkę wymaga zezwolenia zarządcy drogi, wydawanego w formie decyzji administracyjnej (art. 29 ustawy o drogach publicznych). To inna procedura niż pozostałe sprawy drogowe – i korzystniejsza dla wnioskodawcy, bo w pełni sformalizowana: Zjazd jest przy tym elementem organizacji ruchu – jego geometria i zasady wjazdu na drogę wchodzą w zakres organizacji ruchu.

urząd ma na decyzję co do zasady miesiąc, w sprawach zawiłych dwa (art. 35 Kodeksu postępowania administracyjnego);
na milczenie przysługuje ponaglenie (art. 37 KPA) – w tym trybie rzeczywiście działa;
od odmowy służy odwołanie w terminie 14 dni, a dalej skarga do sądu administracyjnego;
parametry techniczne zjazdu określają przepisy – przy drogach wyższych kategorii dochodzą uzgodnienia.

Przy drodze wewnętrznej procedury urzędowej nie ma – zjazd to kwestia zgody właściciela terenu, ustalanej umową.

Zieleń i drzewa przy drodze

Utrzymanie zieleni w pasie drogowym – w tym drzew – należy do zarządcy drogi. W praktyce sprawy biegną w dwóch przeciwnych kierunkach:

Ochrona zdrowych drzew przed wycinką

Usunięcie drzew z pasa drogowego wymaga zezwolenia – zarządca nie wycina według własnego uznania. Zanim zaprotestujesz, ustal fakty: czy wycinka jest w ogóle planowana, na jakiej podstawie, czy wystąpiono o zezwolenie i czy uzyskano wymagane uzgodnienia środowiskowe, czy istnieje ocena stanu drzew i plan nasadzeń zastępczych. O wszystko to możesz zapytać zarządcę drogi wnioskiem o informację. Z odpowiedziami w ręku pismo o wstrzymanie wycinki zdrowych drzew – z żądaniem rozważenia pielęgnacji zamiast usunięcia – ma zupełnie inną wagę niż sam sprzeciw. W obronie konkretnego, zdrowego drzewa pomóc może bezpłatne doradztwo strażnicze – prowadzi je m.in. Fundacja Zielone Kujawy.

Drzewo zagraża bezpieczeństwu

Mocno pochylone nad jezdnią, spróchniałe, z nadłamanymi konarami nad chodnikiem. Jeżeli zagrożenie jest bezpośrednie – najpierw telefon na 112 (policja może zabezpieczyć miejsce od razu; zanotuj datę zgłoszenia i zrób zdjęcia). Następnie pismo do zarządcy drogi z żądaniem oceny stanu drzewa i jego usunięcia albo pielęgnacji.

[kreator_drogowskaz]Sprawy pasa drogowego poprowadzi kreator – od sprawdzenia zezwolenia po gotowe pismo z żądaniem.[/kreator_drogowskaz]